Europese
& Internationale procedures

In het algemeen

Doordat JahaeRaymakers optreedt in veelal omvangrijke en complexe grensoverschrijdende zaken weten we als geen ander dat juridische vraagstukken en geschillen zich weinig gelegen laten aan landsgrenzen. Voor zaken met een internationale dimensie beschikken we over een uitgebreide kennis en know-how van het internationale en Europese recht. Tegelijkertijd kunnen we een beroep doen op een wereldwijd netwerk van collega advocaten en academici als bijstand in of kennis over een andere jurisdictie noodzakelijk is.

Dat betekent dat JahaeRaymakers mee kan denken met bedrijven en functionarissen die actief zijn in het internationale handelsverkeer en zich in het buitenland geconfronteerd zien met compliance vragen of optreden door lokale handhavings- en opsporingsautoriteiten. Daarnaast kunnen we bijstand verlenen indien door Nederlandse handhavings- en opsporingsautoriteiten wordt opgetreden in het kader van zaken die zich (grotendeels) in het buitenland hebben afgespeeld. Bij dat laatste kan ook worden gedacht aan door Nederland verleende rechtshulp in het kader van, bijvoorbeeld, een uitleveringsverzoek, een Europees Arrestatiebevel (EAB) of een buitenlands verzoek tot doorzoeking van bedrijfsruimten en woningen.

Een bijzonder aspect van het internationaal en Europees recht zijn de klachtprocedures tegen Nederland bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) in Straatsburg en het Mensenrechtencomité van de Verenigde Naties in Genève. JahaeRaymakers staat cliënten bij in dergelijke klachtprocedures waarbij niet zelden principiële vraagstukken centraal staan, zoals de reikwijdte van het recht op een eerlijk proces of het recht op privacy.

In het bijzonder

(International) asset recovery

(Interne) fraude leidt in vrijwel alle gevallen niet alleen tot reputatieschade, maar ook tot aanzienlijke financiële schade voor de benadeelde personen of bedrijven. Niet zelden worden de met de fraude verkregen gelden door middel van ingewikkelde (juridische) constructies aan het zicht onttrokken en in het buitenland gestald. Met (international) asset recovery wordt het proces bedoeld dat gericht is op het terugkrijgen van deze gelden naar de benadeelde partij(en). Daarbij kan gedacht worden aan, bijvoorbeeld, het laten bevriezen van bankrekeningen of het leggen en uitwinnen van beslag op vastgoed en andere waardevolle zaken.

JahaeRaymakers kan benadeelde partijen in een dergelijke (international) asset recovery traject adviseren en als centraal coördinatiepunt functioneren voor de diverse betrokken (buitenlandse) advocaten. Indien als gevolg van de (interne) fraude een opsporingsonderzoek is gestart, kan daarbij tevens waar passend en geboden de samenwerking worden gezocht met de betrokken(buitenlandse) opsporingsinstanties.

Grensoverschrijdende (fraude)onderzoeken

Het openen van de grenzen binnen Europa en de toenemende internationalisering van het handelsverkeer hebben als consequentie dat steeds meer handhavings- en opsporingsonderzoeken een grensoverschrijdend karakter hebben gekregen. Regelmatig werken de diverse betrokken overheidsinstanties in een dergelijke onderzoek op internationaal niveau samen, bijvoorbeeld door middel van een Joint Investigation Team (JIT).

Grensoverschrijdend (fraude) onderzoek vergt behalve een andere benadering en werkwijze ook andere kennis en know-how. JahaeRaymakers beschikt over beide en kan daarnaast bogen op een jarenlange ervaring met omvangrijke en complexe grensoverschrijdende zaken. Bovendien kan indien bijstand in of kennis over een andere jurisdictie noodzakelijk is een beroep worden gedaan op een wereldwijd netwerk van collega advocaten en academici.

Onze advocaten kunnen meedenken met bedrijven en functionarissen die actief zijn in het internationale handelsverkeer en zich in het buitenland geconfronteerd zien met compliance vragen of optreden door lokale handhavings- en opsporingsautoriteiten in verband met een (fraude)onderzoek. Anderzijds kan JahaeRaymakers bijstand verlenen indien door Nederlandse handhavings- en opsporingsautoriteiten wordt opgetreden in het kader van zaken die zich (grotendeels) in het buitenland hebben afgespeeld.

Uitlevering en overlevering

Mede als gevolg van het openen van de grenzen binnen Europa en de toenemende internationalisering van het handelsverkeer worden lokale opsporingsautoriteiten vaker geconfronteerd met betrokkenen die zich in het buitenland bevinden. Zo kan bijvoorbeeld de verdachte in een Nederlands strafrechtelijk onderzoek in het buitenland wonen. Andersom kan de verdachte in een buitenlands strafrechtelijk onderzoek in Nederland verblijven. Om de verdachte in zo’n geval toch te kunnen laten aanhouden en overbrengen moet een internationaal rechtshulpverzoek worden gedaan. Binnen de Europese Unie wordt dit overlevering genoemd en is een Europees Arrestatie Bevel (EAB) vereist. Buiten de EU is sprake van uitlevering en moet een uitleveringsverzoek worden gedaan.

JahaeRaymakers kan bogen op jarenlange ervaring in uit- en overleveringsprocedures. Meestal gaat het dan om bijstand aan personen die in Nederland zijn aangehouden op basis van een buitenlands EAB of uitleveringsverzoek. Ook in het spiegelbeeldige geval (in het buitenland aangehouden op verzoek van Nederland) treden zij met regelmaat op. Niet zelden wordt daarbij een positief resultaat bereikt. Dat kan zijn in de rechtszaal maar bijvoorbeeld ook door buiten de procedure om een voor alle partijen acceptabele alternatieve oplossing te treffen. Ons wereldwijde netwerk van collega advocaten en academici speelt daarbij een unieke rol.

Overdracht van tenuitvoerlegging strafvonnis, geldboetes en ontnemingsmaatregelen

De toenemende internationale samenwerking tussen landen leidt ertoe dat steeds vaker de tenuitvoerlegging van de straf door het ene land wordt overgedragen aan het andere land. Voor overdracht aan Nederland door een ander land binnen de Europese Unie is in zo’n geval de ‘Wet Wederzijdse Erkenning en Tenuitvoerlegging vrijheidsbenemende en voorwaardelijke Sancties’ (WETS) of de ‘Wet Wederzijdse Erkenning en Tenuitvoerlegging Geldelijke sancties en beslissingen tot Confiscatie’ (WWETGC) van toepassing. Buiten de Europese Unie geldt de Wet Overdracht Tenuitvoerlegging Strafvonnissen (WOTS). Het doel van de procedures is in hoofdlijnen echter in alle gevallen hetzelfde: de buitenlandse sanctie wordt overgedragen en – na een juridische procedure – in Nederland ten uitvoer gelegd.

JahaeRaymakers staat cliënten bij die geconfronteerd worden met een buitenlands of Nederlands verzoek tot overdracht en zich hiertegen willen verzetten. Ook in de spiegelbeeldige situatie – overdracht wordt juist wenselijk geacht – voorzien zij met regelmaat cliënten van raad en daad om de betrokken autoriteit te bewegen de tenuitvoerlegging van de sanctie over te dragen.

Overdracht van strafvervolging

Mede als gevolg van het openen van de grenzen binnen Europa en de toenemende internationalisering van het handelsverkeer ziet een lokale opsporingsautoriteit zich steeds vaker geconfronteerd met de situatie dat een verdachte zich niet binnen diens jurisdictie bevindt. In veel gevallen kan dit probleem worden opgelost doordat het land waar de betrokkene zich bevindt om uit- of overlevering wordt verzocht.

Soms is dit niet mogelijk, bijvoorbeeld omdat er geen uitleveringsverdrag tussen de beide landen is of omdat het land waar de betrokkenen zich bevindt geen eigen onderdanen uitlevert. In dat soort gevallen wordt er vaak voor gekozen de gehele strafvervolging over te dragen zodat de betrokkene in dat andere land kan worden berecht. Ook in andere gevallen kan overdracht van de strafvervolging echter wenselijk worden geacht. Bijvoorbeeld in een grensoverschrijdend fraudezaak waarbij aanvankelijk in verschillende landen een opsporingsonderzoek is gestart maar er uiteindelijk voor wordt gekozen de diverse vervolgingen in een enkel land te concentreren.

JahaeRaymakers staat cliënten bij die geconfronteerd worden met een buitenlands of Nederlands verzoek tot overdracht van de strafvervolging en zich hiertegen willen verzetten. Maar ook in de spiegelbeeldige situatie – overdracht wordt juist wenselijk geacht – kan JahaeRaymakers cliënten adviseren en bijstaan om de betrokken autoriteit te bewegen de strafvervolging over te dragen.

Wederzijdse rechtshulp in strafzaken

Mede als gevolg van het openen van de grenzen binnen Europa en de toenemende internationalisering van het handelsverkeer worden lokale opsporingsautoriteiten steeds vaker geconfronteerd met bewijsmateriaal dat zich in het buitenland bevindt. Zo kan een woning of bedrijfsruimte die doorzocht moet worden in het kader van een Nederlands strafrechtelijk onderzoek in een ander land staan. Andersom kan een bepaalde getuige die gehoord moet worden in een buitenlands strafrechtelijk onderzoek in Nederland wonen. Om in zo’n geval toch het gewenste bewijsmateriaal te kunnen verzamelen moet een internationaal rechtshulpverzoek worden gedaan.

JahaeRaymakers staat cliënten vaak bij in beklag- en verlofprocedures (ex art. 552a jo. 552p Sv), bijvoorbeeld omdat in hun bedrijfsruimte of woning een doorzoeking heeft plaatsgevonden op verzoek van een buitenlandse autoriteit. Ook kan sprake zijn van een vrije beroepsbeoefenaar (bijv. een accountant of notaris) of financiële instelling (bijv. een bank) die geconfronteerd wordt met een op verzoek van een buitenlandse autoriteit uitgevaardigde vordering om documenten of financiële gegevens ter beschikking  te stellen. Ook in het spiegelbeeldige geval (in het buitenland wordt op verzoek van Nederland rechtshulp verleend) treden zij met regelmaat op. In beide gevallen kan het resultaat zijn dat in het geheel geen gegevens of documenten hoeven te worden overgedragen maar ook dat de overdracht beperkt blijft tot een absoluut minimum. Daarnaast heeft bijvoorbeeld een doorzoeking naast praktische en financiële implicaties vaak ook reputatieschade tot gevolg, zelfs wanneer het betrokken bedrijf of persoon geen verdachte is. Ook op dit punt denkt JahaeRaymakers met cliënten mee en kan worden geadviseerd over de mogelijkheden om dergelijke (reputatie)schade tot een minimum te beperken.

Klachtprocedures bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) en het Mensenrechtencomité van de Verenigde Naties

Het Europese Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) in Straatsburg en het Mensenrechtencomité van de Verenigde Naties (VN) in Genève  zijn internationale gerechtelijke instanties belast met de behandeling van klachten van particulieren en bedrijven over een schending van fundamentele rechten. Nederland heeft zich aangesloten bij beide instellingen. Voorbeelden van fundamentele rechten waarop een beroep kan worden gedaan zijn het recht op vrijheid en veiligheid, het recht op een eerlijk proces, het recht op privacy en het recht op eigendom.

Bij zowel het EHRM als het VN Mensenrechtencomité kan pas geklaagd worden als alle nationale rechtsmiddelen zijn uitgeput. Dat betekent dat een klacht eerst moet zijn voorgelegd aan de hoogste nationale rechter. In Nederland is dit meestal de Hoge Raad of de Raad van State. Pas als de hoogste rechter de klacht heeft afgewezen kan de gang naar het EHRM of het VN Mensenrechtencomité worden gemaakt. Bij het EHRM moet een klacht worden ingediend binnen zes maanden nadat de hoogste nationale rechter negatief heeft beslist. Bij het VN Mensenrechtencomité geldt in beginsel geen termijn voor het indienen van een klacht.

Hoewel in beginsel laagdrempelig leert de ervaring dat een succesvolle klacht bij het EHRM of het VN Mensenrechtencomité specialistische kennis vereist. JahaeRaymakers staat cliënten bij in klachtprocedures bij deze instellingen waarbij niet zelden principiële vraagstukken centraal staan zoals de reikwijdte van het recht op een eerlijk proces of het recht op privacy.